برگ زبان‌گنجشك تركيب شيميايى : گلوكوزيرفراكسين يا فراكسوزيد - مانيت - اينوزيت - كوئرستين - دكستروز - ماليك‌اسيد - صمغ - تانن - اسانس . خواص درمانى : بيست و پنج تا سى گرم از آن را نيم ليتر آب جوش دم كنيد و آب صاف‌كردهء آن را هر صبح و عصر هر بار يك فنجان بنوشيد ، معرّق و ملّين و مسهل است ، ادرار را زياد مىكند و براى درمان ورم كليه و شن يا سنگ كليه و مثانه و استسقاء به كار مىرود ، تب‌هاى دايره‌اى را درمان مىكند ، براى درمان نقرس و روماتيسم مفيد است . تخم زبان‌گنجشك نام ديگر : حب الوز . خواص درمانى : 1 - پنج مثقال آن را نيم‌كوب كنيد و در يك ليتر آب بجوشانيد و آب صاف‌كردهء آن را هر نيم ساعت يك قاشق مرباخورى بنوشيد ، لكنت زبان را درمان مىكند . 2 - اگر 5 مثقال از نيم‌كوب‌كردهء آن را در يك ليتر آب بجوشانيد و قبل از هر غذا يك فنجان از آب صاف‌كردهء آن را بنوشيد ، براى افزايش ترشح ادرار و رفع ورم كليه و خرد كردن سنگ كليه و سنگ مثانه مفيد است . ورم و درد شصت پا يا نقرس و روماتيسم را درمان مىكند ، براى تقويت اعضاى تناسلى و تحركى و ازدياد نيروى جنسى زن و مرد مؤثر است ، درد پهلو و درد تهيگاهى كه از رطوبات اطراف و اعصاب باشد را معالجه مىكند . 3 - در زنان نازا كه تخمدان‌هاى آنان سالم است و عمل تخمك‌سازى به حال طبيعى انجام مىشود اما كيسهء رحم آنان به عللى آمادگى پرورش جنين را ندارد و يا لوله‌هاى اويدوكت كه تخمك از آنها به رحم مىآيد ناراحتىهايى دارد ، مىتوانند پودر مغز آن را بعد از ظهر به خود برگيرند . امكان باردار شدن در آنان افزايش مىيابد . تذكر : تخم زبان‌گنجشك براى افراد گرم‌مزاج مضرّ است . مصلح آن : گشنيز مىباشد . پوست درخت زبان‌گنجشك تركيب شيميايى : اسانس - صمغ - تانن - ماليك‌اسيد - مانيت - اينوزيت - دكستروز - كوئرستين - گلوكوزيدفراكسين يا فراكسوزيد و فراكسىنين . خواص درمانى : سى تا چهل گرم از آن را نيم‌كوب كنيد و در يك ليتر آب پنج دقيقه بجوشانيد و هر